"Het seizoen is weer begonnen. De eerste zeiler is er weer." Zo werden Ed en Maaike Wapstra begin mei door de havenmeester van Eyemouth aan de oostkust van Schotland begroet. Het was in het begin van hun vijf maanden durende zeiltocht rond Groot-Brittannië, Ierland en Noordwest Frankrijk. Eind september zijn ze teruggekeerd in hun ‘thuishaven’ Franeker. Ze zijn blij dat ze deze zeereis hebben ondernomen en hebben er intens van genoten. Vooral het gevoel een zee van tijd te hebben vonden ze heerlijk.

Het idee voor een lange zeezeiltocht bestond al lang bij de familie Wapstra. In eerste instantie wilden ze de tocht ondernemen als ze gepensioneerd zouden zijn. Een paar jaar geleden vroegen ze zich af of het niet beter zou zijn om eerder te gaan. "We zijn nu nog gezond, wie zegt dat we het dan nog op kunnen brengen." En dus werden er plannen gemaakt. Het belangrijkste was een goede plaatsvervanger te vinden voor de artsenpraktijk van Ed. Dat was oktober 2004 geregeld, zodat de echte voorbereiding kon beginnen.

Oorspronkelijk werd gedacht aan een zeezeiltocht naar Spanje en Portugal. Maar Maaike was niet echt overtuigd. "Eigenlijk is het daar veel te warm. De kustlijn is er ook betrekkelijk saai. En aangezien we vooral wilden onthaasten en genieten van de omgeving, de natuur en het zeezeilen hebben we voor Groot-Brittannië gekozen."

Havens
De zeezeiltocht heeft totaal 147 dagen geduurd. Daarin hebben ze 3100 zeemijlen of 5650 km afgelegd. Door de vele windstille dagen is 320 uren op de motor gevaren. Naast Engeland, Schotland, Ierland, Man, Frankrijk en Belgie, zijn eilanden groepen bezocht als De Shetlands, Orkneys, Inner en Outer Hebriden, Rathlin, Scilly’s , Kanaaleilanden en de Wadden.
Gedurende de reis zijn zestig havens aangedaan. In de aanlooproutes naar de havens moest de familie Wapstra alert zijn op de heersende stroming, ondieptes en rotspartijen. "Je gaat niet zomaar even je auto parkeren", aldus Ed Wapstra.

In de havens waren meestal geen steigers als in Nederland. Je moest voor anker of aan speciale boeien vastmaken. Als je aan land wilde moest je met een bijboot. Voor dat doel hadden Ed en Maaike een drie meter lange opblaasbare bijboot met buitenboordmotor. Die hebben ze 2500 zeemijlen achter de boot meegesleept. "Met opgeklapte motor en een dek erover. Het is anders een heel gedoe in elke haven die boot weer vaarklaar te krijgen."

Gastvrijheid
De Wapstra’s hebben zich verbaasd over de gastvrijheid die ze in vrijwel alle havens ontmoetten. Maaike: "Het waren meest kleine gemeenschappen. Daar zijn mensen gewend elkaar te helpen. Als je van buiten komt heeft de bevolking het gevoel jou ook te moeten helpen. Ze namen ons mee in auto’s en lieten ons leuke plekjes zien."

Op de Orkney’s hoorden ze op een ochtend gestommel op de boot. Toen Ed aan dek kwam lagen er twee krabben. "Ik zag aan de wal wel een visser weglopen, die heeft ze er waarschijnlijk neergelegd. In een andere haven vroeg een visser: Jullie zijn Nederlanders, die houden toch van haring? Toen kregen we een partij haringen."

Gevaren
Het grootste gevaar op zee vormt het onweer. Daar kregen ze de eerste nacht op de Noordzee al mee te maken. Ed daarover: "Het leek wel vuurwerk. Maar met onze ervaring als zeezeilers leer je de wolkenluchten te volgen. De eerste onweersbui ging gelukkig voorlangs, de tweede net achterlangs." Maaike: "Dan ben je wel bang, want je weet nooit wat er uit komt. Windstoten, blikseminslag, hagel, alles is mogelijk."

Voor de Franse kust hadden ze een soortgelijke ervaring. In een onweersbui kwamen diep paarse luchten op hun af. Maaike had het niet meer. "De wind draaide plotseling 180 graden en ging heel heet blazen, als een föhn. Dan ga je zeil minderen en alles safe vastzetten. Je legt ook de zeilpakken vast klaar en gaat even wat eten, want je weet nooit hoe lang het gaat duren. En als het dan overtrekt voel je je erg blij en opgelucht."

Hiermee vergeleken stelt een touw in de schroef, of bij eb met de kiel vastzitten in de modder niets voor. Maar je moet het noodlot niet tarten. Op een cruciaal moment moesten Ed en Maaike besluiten of ze Ierland via de westkust of de oostkust zouden ‘nemen’. "De windvoorspelling was acht tot negen Beaufort uit het westen. Toen was er geen discussie meer mogelijk. Met de Oceaandeining ben je bij die windkracht nergens veilig langs de westkust van Ierland. Dat was wel een grote teleurstelling. Maar daar hebben we ons snel over heen gezet."

Advies
Over de zeereis zijn ze na terugkomst zeer enthousiast. Al hebben ze de eerste dagen thuis wel moeite om de juiste weg weer te vinden. Ze zouden volgend jaar zo weer gaan. Maar de schepen achter zich verbranden en de wijde wereld in, nee dat zien ze toch niet zitten. Maaike Wapstra is blij dat ze de zeereis nu gemaakt hebben. "Het kost toch veel energie." Ed is niet bang dat ik hij het straks in het werk niet meer ziet zitten. "Ik ben wel benieuwd hoe lang het duurt voordat ik weer in de maalstroom zit."
Ze hebben ook een advies: "Als je de mogelijkheid hebt, ga er dan een tijd tussenuit en doe de dingen die je leuk vindt."